By rozmaitość milszym bawiła widokiem -

Tak w dziele doskonałym kryją się przed okiem

Różne sprężyny, ale wśrzód ustroni wielu

Idzie sztucznymi drogi rzecz do swego celu;

Zdaje się coś być obcym, choć do niego zmierza.

Jednak niech się w ustępach zbytnie nie rozszerza.

Mnóstwo różnych widoków przyjemnie mię nęci,

Ale mi główny zamiar wytrąca z pamięci.

Jeden gniew Achillesa pod piórem Homera

Osnowę Ilijady całej rozpościera;

Różne się stąd odmiany, różne losy rodzą,

Wszystkie atoli z jednej przyczyny pochodzą.

Tak w Maronie Junony gniew nieubłagany

Na tyle różnych stawia przypadków Trojany.

W tym sztuka - umieć związać treść całego wątku,

Żeby wszystko z jednego płynęło początku.

Niedużo taki zyska, co się rozprzestrzeni

I dom mały nadstawić chce wielkością sieni.

Czasem ubóstwo rodzi zbyteczną obfitość

I tam niesmak nastąpi, gdzie zupełna sytość.

Zwięzłość i żywość pierwsze zalety powieści.

Niech się i nic zbytniego nigdy w niej nie mieści,

I płynnego jej toku grube nie rwą rysy.

Wspaniałość i powagę kochają opisy.

Tu rymotwórcze pióro maluje obrazy:

Wszystko wydane kształtnie, żadnej nie masz skazy.

Ciągiem rzeczy strudzony, tu sobie odpocznę.

Precz stąd, okoliczności podłe i poboczne,

Którymi, kiedy wątku urwało się w głowie,

Chudzi zwykli napychać pisma autorowie!

Niechaj rzecz ma rozciągłość sobie przyzwoitą.

A niech będzie tak w myśli, jak w słowa obfitą.

Wielkość przystojna z dobrym złączona porządkiem,

Piękna postawa równym przeplatana wątkiem

Wyborne czyni dzieło; kiedy i wymowa,

I charakter, i cała dobrana osnowa,

Kiedy wszystko jest tokiem wydane szczęśliwym,

A dla większej zabawy okraszone dziwem [20].

To w nas wzbudza ciekawość, a bez tego dzieło

Upadnie, choćby w inne ozdoby świeciło.

Część piękna się podoba, ale próżna praca,

wibratory
Równy z równym przestaje.